google.com, pub-1772441188610312, DIRECT, f08c47fec0942fa0
 

ZAMİRLER

İsimlerin yerine kullanılabilen sözcüklere zamir denilir.

 

Örnek: ‘Ali eve geldi.’ Cümlesinde özel isim olan Ali ismi yerine ‘O’ zamirini kullanabiliriz.

            ‘ O eve geldi.’

 

Zamirler Çeşitleri:

 

İsimlerin yerine kullanılabilen sözcüklere zamir denilir.

 

Örnek: ‘Ali eve geldi.’ Cümlesinde özel isim olan Ali ismi yerine ‘O’ zamirini kullanabiliriz.

            ‘ O eve geldi.’

 

Zamirler Çeşitleri:

 

a. Şahıs Zamirleri:

                                Ben, sen, o, biz, siz,onlar                     

 

Örnek:

Ben bu konuda farklı düşünüyorum.  /       Onların ne zaman konuşacağı pek belli olmaz.

 

b. İşaret Zamirleri:

 Bu, şu, o, bunlar,şunlar, onlar, öteki, beriki ..

 

Örnek:

Bunları eve götür.      /           Öteki daha iyi havlıyor.

 

Not: Şahıs zamirleri ‘o,onlar’  ile işaret zamiri ‘o, onlar’ ı karıştırmamak için cümledeki anlamına bakarız. ‘ o, onlar’  zamirleri insan yerine kullanılmışsa şahıs zamiri insan dışında bir varlık ya da kavram için kullanılmış ise işaret zamiridir.

c. Belgisiz Zamirler:

Belli belirsiz durumdaki varlık ya da kavramları ifade etmek için kullanılan zamirlerdir.

Bazı, kimi,hiçbiri, bazıları, kimileri ....

 

 Örnek:

Kimi hiç konuşmaz sınıfta.

Bazıları gelip tuhaf sorular sordular.

d. Soru Zamirleri:                  

            

İsimlerin yerini soru yoluyla tutan zamirlerdir.

 

Ne, kim, nere, nerede, hangi, kaçı .....

 

Örnek:

Marketten ne aldın?

Çocuğu kim götürdü.

Oyuncağım nereye attın?

 

Not: Cevabı isim ya da zamir olabilen tüm sorular soru zamiridir.

 

Örnek:

‘Pazardan ne aldın? ‘ sorusunun cevabı ‘Elma’ aldım ya da ‘Şunu’ aldım diyebiliriz. Yani isim ya da zamirle cevap verebiliriz. O halde cümledeki ‘ne’ sözcüğü bir soru zamiridir.

e. Dönüşlülük Zamiri:

Dönüşlülük zamiri ‘ kendi’ sözcüğüdür. Altı şahısta çekimi şöyledir:

                                 

                                        Kendim                   Kendimiz

                                        Kendin                    Kendiniz

                                        Kendi                      Kendileri

Örnek:

Bütün işi kendi yaptı.  /     Kendim gidiyorum artık okula.

f. İlgi Zamiri:

İlgi zamir ‘–ki’ dir. Ek halinde bir zamirdir. Aitlik anlamı katar.

 

Örnek: Seninki bugün okula gelmemiş.  / Benim arabanın lastiği patlayınca senin arabanınkini kullanırız.

 

Not:1

 İlgi zamiri –ki’ yi diğer ‘ki’ ler den ayırmak gerekir:

 

1- İşaret zamirilerinde kullanılan –ki :

İşaret zamirilerinde kullanılan –ki ‘de aitlik anlamı değil işaret anlamı katar.

 

  Örnek:  ‘İlerdeki daha güzel.’

                 Görüldüğü gibi burada aitlik değil işaret anlamı var ve ismin yerine kullanılmış. O  

                 yüzden ileri sözcüğüne eklenerek işeret zamiri görevinde kullanılmıştır.

 

2- İşaret Sıfatı Olan –ki:

İşaret zamiri olarak kullanılan -ki almış bir zamir  bir isim hakkında bilgi veriyorsa işaret sıfatı olur.

 

Örnek:

İlerideki yavaş koşuyor                   = işaret zamiri               

İlerideki çocuk yavaş koşuyor        = İşaret sıfatı                   

 

Öteki bana daha güzel göründü.                 = işaret zamiri

Öteki papağan bana daha güzel göründü.  = işaret sıfatı

 

 

 

3- Bağlaç Olan ki:

Bağlaç olan ki  ayrı yazılır.

 

Örnek: Buraya gel ki konuşalım.                     / Onu gördüm ki buraya gelip söylüyorum.

 

 

Not: 2

Bağlaç olan ki’ nin bitişik yazıldığı  istisnalar vardır.   Halbuki, mademki .....- Bunlar kalıplaşmış oldukları için bitişik yazılırlar.Kalıplaşmış oldukları için de kelimenin tamamı bağlaç sayılır. Ki kendi başına bağlaç sayılmaz.

 

Örnek:

Mademki eve gelmişsin,  yemek yemelisin.

 

g. İyelik Zamiri:

Bu zamir de ilgi zamiri gibi ek halindedir. Ekler konusunda işlenen iyelik ekine aynı zamanda iyelik zamiri de denilir. Bu zamirler eklendiği  kelimeyi başka bir isme ait yapar.Bu ekler:

 

1.  tekil: kedim                1. Çoğul : kedimiz

2. tekil : kedin                  2. Çoğul: kediniz

3. tekil: kedisi                  3. Çoğul : kedileri

( Benim kedim, senin kedin ...)

 

Yukarıda kedi ismine eklenmiş ekler ‘kedi’ kelimesini  farklı bir isme ait yaptıkları için iyelik eki ya da iyelik zamiri olarak adlandırılırlar.